Sto dziewiętnasty odcinek literackiego podcastu „W księgarni” to jednocześnie drugi esej z nowej serii, tym razem poświęcony księgarniom kameralnym w Polsce i ich ogromnemu znaczeniu dla tworzenia kultury.

W podcaście przywołujemy badania Instytutu Książki, ale też staramy się zdefiniować, czym jest księgarnia kameralna: nie musi być to księgarnia mała. Może mieć kilka oddziałów (nie może być jednak wielką siecią). W takiej księgarni są organizowane kluby czytelnicze i spotkania z autorami. Księgarnie kameralne wydłużają żywotność danego dzieła kultury, które dłużej pozostaje w sprzedaży. Dobór książek nie jest podyktowany trendami rynkowymi i chęcią zysku, a gustem i wartościami księgarza czy księgarki. Jeśli mielibyśmy wskazać najważniejszą cechę księgarni kameralnych, byłaby to właśnie relacja, jaką ma osoba pracująca w księgarni z książkami i osobami, które chcą je kupić.

W audycji wyjaśniamy też, czym są jednolita cena książki i dystrybucja książek. Pierwsze zagadnienie dotyczy ustalenia ceny książki przez wydawnictwa – taka cena obowiązywałaby wszystkie podmioty ją sprzedające na jakiś czas i sprawiała, że niemożliwe byłoby sprzedawanie ich z dużymi rabatami w dniu premiery. Co do dystrybucji, jak czytamy w raporcie Instytutu Książki, „cztery największe firmy dystrybucyjne kontrolują około 80% rynku hurtowego, co prowadzi do systematycznego wypierania mniejszych podmiotów”. Im większą liczbę książek zamówi księgarnia, tym większy rabat otrzyma – co w przypadku księgarni kameralnych jest niemożliwe.

Przywołujemy również inne dane z raportu: część Polaków nie czyta, ponieważ nie ma na to czasu – co może wiązać się z faktem, że Polacy są jednym z najbardziej zapracowanych narodów w Europie. Może tę różnice udałoby im się poświęcić właśnie na czytanie? Wspominamy też o ponownie otwartym poznańskim Domu Książki – modernistycznym budynku 1975 roku, który w swoim czasie był jedną z najbardziej nowoczesnych księgarni w kraju. Teraz w budynku znajduje się trzecia filia księgarni Bookowscy, przestrzeń w której mogą współpracować NGOsy, siedziba fundacji, restauracja, kawiarnia i mieszkania na wynajem. To przestrzeń do różnych spotkań – tych ludzkich i takich z książką.