- 4 września 2026 (piątek),
godz. 18.00–19.00 - Reżyseria, scenariusz:
Andrzej Ficowski
Aktor: Wojciech Kondzielnik
Muzyka: Igor Gawlikowski
- dziedziniec Muzeum Pana Tadeusza
- wstęp wolny, liczba miejsc ograniczona
- wydarzenie bez transmisji online
„Odwrócone światło” wg fragmentów poematu Tymoteusza Karpowicza
„Odwrócone światło” jest jednym z najważniejszych osiągnięć polskiej poezji lingwistycznej – „opus magnum” Tymoteusza Karpowicza. Niezwykła erudycja i próba „opisu świata całościowo” doprowadziły autora do powstania dzieła fenomenalnego i zarazem niejednoznacznego, które odbierać można tylko fragmentarycznie, nie w całości. Wybrane przez nas teksty Tymoteusza Karpowicza łączą zapał w ustanawianiu na nowo sensów języka: budowaniu osobnych słów, tworzeniu konstrukcji zdaniowych, które przekształcają frazy, wprowadzając odbiorcę w nowe, nieoczekiwane konteksty, czasem w aluzyjny sposób nawiązując do rzeczywistości. W tym tomie Karpowicz podnosi wymagania stawiane wrażliwości odbiorcy i wprowadza słuchacza w sytuację niewygodną, zmuszającą do percepcyjnego wysiłku. To właśnie w „Odwróconym świetle” Karpowicz wpisał swoje teksty w kunsztowne układy „oryginałów”, „kopii artystycznych”, „kalk logicznych” czy „paralaks”, niszcząc swoje, ale i czytelnika, odbiorcze rutyny. I właśnie te antynomie, stany graniczne sensu, marginalne i paradoksalne punkty widzenia świetnie korespondują z konwencją „Czytania w ciemnościach”.
W trakcie wrześniowej edycji w Muzeum Pana Tadeusza zaprezentujemy publiczności zróżnicowane spektrum utworów Karpowicza, m.in: „potrójne okulary”, „zapasowe oko widoku”, „metarotacje”, „lament oka drugiego”, „żelazne klucze królestwa”, „odwrócone światło”, „wyszczekanie”, „denotowanie”, „koło tańca miłosnego”, „zerowe pole chodzenia”, „żona Lota ze śledziem”, „inwazja gramatyczna”, „doczytanie”, „zawsze w czasie defilad”, „czytający długi afisz”, „wielopamiętną wyobraźnię”, „zbiorowe żywienie pamięci”, „nerwicę słoneczną”.
Organizator:
„Rita Baum” jest działającym nieprzerwanie od 27 lat ogólnopolskim czasopismem literacko-artystycznym, w którym prezentowane są zjawiska szeroko pojętej współczesnej humanistyki. Aktualnie czasopismo kreuje przestrzeń z pogranicza literatury, sztuk wizualnych oraz fotografii, wpisując swoją aktywność wydawniczą w szeroko pojęty nurt transdyscyplinarny. W magazynie prezentowane są niezależne działania kulturalne, których głównym celem jest manifestacja różnorodności i indywidualności twórczych oraz artystów działających na styku mediów, nowych technologii oraz klasycznie pojętej sztuki, próbując zarazem kontestować klasyczny układ autor-dzieło-odbiorca. Publikowane testy dotykają zarówno kultury elitarnej, jak i niszowej. W każdym z numerów promowani są młodzi, utalentowani autorzy, którzy często debiutują w naszym czasopiśmie.
Twórcy:
Andrzej Ficowski
Andrzej Ficowski jest reżyserem spektakli teatralnych oraz słuchowisk. Ukończył Akademię Teatralną w Warszawie. Założyciel i twórca Teatru Niewizualnego. Od 2021 roku jest redaktorem naczelnym czasopisma „Rita Baum”. W Teatrze Współczesnym we Wrocławiu wyreżyserował spektakle Dziwny pasażer Tymoteusza Karpowicza, Odejście Głodomora Tadeusza Różewicza, Wyspy Galapagos Helmuta Kajzara. Od 2011 roku jest liderem i pomysłodawcą spektakli literacko-teatralnych „Czytanie w ciemnościach” – pionierskiego w Polsce multimedialnego projektu łączącego elementy słuchowiska i tradycyjnego teatru dramatycznego prezentowane w ciemności. Wystawił m.in : Kaina i Abla Morti Vizkiego w Mieszkaniu Gepperta we Wrocławiu, Tykanie zabójczej normy według Herty Müller w Galerii BWA/Wrocław, Korektę oraz Wymaz według Thomasa Bernharda w Galerii U/Wrocław, Drut Minkowskiego według Herty Müller – którego premiera odbyła się na międzynarodowym Festiwalu Literatury Nad Nysą, Historię i historie według autorskich utworów, spektakl Zagubiony.Obłomow i Czekając na Godota w Centrum Trawienia Wizji „Brzuch” we Wrocławiu, a także prezentowane na Europejskiej Nocy Literatury Głodne dziecko Elizabeth Very Rathenbock. Przed laty publikował artykuły, eseje i reportaże w prasie ogólnopolskiej, m.in. w „Tygodniku Powszechnym”, „Polityce”, „Znaku”, „Ricie Baum”, „Twórczości”, „Dwutygodniku”, „Czasie Kultury”, na portalu Onet oraz w czasopiśmie „Art&Biznes”.
Igor Gawlikowski
Gitarzysta, kompozytor, eksperymentator, autor muzyki do sztuk teatralnych oraz słuchowisk radiowych. Współzałożyciel i członek interdyscyplinarnej grupy Karbido. Brał w udział w następujących realizacji następujących projektów: audio-spektakl „Stolik” – wykonywany na specjalnym elektroakustycznym stole; audio-performance „Table around Cage" – artystyczny dialogu Karbido z Johnem Cage’em; „Music 4 Buildings” – eksploracja związków muzyki i architektury, trylogia „Samogon – Cynamon – Absynt” – cykl multimedialnych koncertów w wyniku współpracy z ukraińskim pisarzem Jurijem Andruchowyczem.
Podążając tropem improwizowanej sztuki otwartej, Igor Gawlikowski wraz z Marcinem Witkowskim preparował swoje instrumenty w „Zdarzeniach Odbitych” oraz w cyklu historii z ekranem. Współpracując ze Sławą Inozemcevem w duecie oraz w większych składach, współtworzył improwizowane spektakle teatralno-muzyczne dedykowane obiektom i przestrzeniom architektonicznym.
Wojciech Kondzielnik
Aktor, instruktor teatralny, muzyk i wokalista. Ukończył Państwową Wyższą Szkołę Teatralną w Krakowie, Wydział zamiejscowy we Wrocławiu. Przez wiele lat związany z Teatrem Arlekina w Łodzi. Aktualnie aktor w Teatrze Żelaznym w Katowicach.
Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury