- marzec–listopad 2026
- Muzeum Pana Tadeusza
Oddział Zakładu Narodowego im. Ossolińskich
Rynek 6, Wrocław - Dziedziniec Kamienicy pod Złotym Słońcem
- wstęp wolny
Zapraszamy na spotkania z cyklu „Tłumacz w muzeum: laury i ordery”.
Cykl „Tłumacz w muzeum” funkcjonuje w Muzeum Pana Tadeusza (Oddziale Zakładu Narodowego im. Ossolińskich) we Wrocławiu od 2022, ale już wcześniej regularnie odbywały się tu spotkania translatorskie. W 2024 i 2025 program realizowany był dzięki dotacji MKiDN („Promocja czytelnictwa”). W 2026 roku w cyklu „Laury i ordery” przedstawimy odbiorcom nominowanych i laureatów (niekoniecznie tych najbardziej znanych) nagród za przekład, które w ostatnich latach stały się równie ważne co nagrody autorskie – planujemy rozmawiać o karierze, wpływie wyróżnienia na codzienną pracę oraz specyfice działania w konkretnym języku. Projekt organizowany jest w partnerstwie ze Stowarzyszeniem Tłumaczy Literatury.
Program wydarzeń
21 marca 2026 (sobota), godz. 17.00-18.30
- wstęp wolny
- dziedziniec Muzeum Pana Tadeusza
- gościni: Małgorzata Gralińska
- prowadzenie: Małgorzata Słabicka-Turpeinen
Wielogłos serca Europy. Spotkanie z Małgorzatą Gralińską
Na czym polega fenomen uniwersalności i wyjątkowości dzieł autorów i autorek środkowoeuropejskich? Jak tłumaczy się utwory powstałe w tym niezwykłym tyglu kultur? Co cechuje literaturę tworzoną przez osoby, dla których język, w którym piszą, nie jest językiem ojczystym? Czy otrzymanie ważnego wyróżnienia w jakiś sposób profiluje pracę i drogę tłumacza, nobilitując i motywując, a może oznacza raczej swoistą presję podczas pracy nad kolejnymi przekładami? Na te i inne pytania dotyczące warsztatu pracy translatorskiej odpowie Małgorzata Gralińska, germanistka i tłumaczka literatury niemieckojęzycznej, polski głos m.in. takich twórców jak Gregor von Rezzori, Ota Filip, Marlen Haushofer, Verena Kessler, Walter Kempowski, nominowana do Literackiej Nagrody Europy Środkowej Angelus za przekład powieści Jaroslava Rudiša „Ostatnia podróż Winterberga” oraz laureatka tejże nagrody za przekład powieści „Skąd” Sašy Stanišicia. Spotkanie poprowadzi Małgorzata Słabicka-Turpeinen, również germanistka i tłumaczka literatury niemieckojęzycznej.
Spotkanie będzie transmitowane na żywo i tłumaczone na Polski Język Migowy. Tłumaczą Elżbieta Resler i Anna Morawska.
18 kwietnia 2026 (sobota), godz. 17.00-18.30
- wstęp wolny
- dziedziniec Muzeum Pana Tadeusza
- gościni: Joanna Kornaś-Warwas
- prowadzenie: Jakub Kornhauser
Bliska egzotyka. Spotkanie z Joanną Kornaś-Warwas
Choć literatura rumuńska cieszy się wśród polskich czytelników coraz większą popularnością, wciąż nie wiemy o niej tyle, ile powinniśmy. Z jednej strony kojarzy nam się z barwnymi zwyczajami, różnorodnością tradycji, etnosów i wierzeń, egzotycznymi mitami. Z drugiej zaś to, bliska naszej, środkowoeuropejska tożsamość i zespół podobnych odniesień kulturowych. Joanna Kornaś-Warwas, za swoją działalność przekładową wyróżniona m.in. Nagrodą Literacką Europy Środkowej Angelus i Europejskim Poetą Wolności, opowie o miejscu rumuńskiej literatury w Polsce, o tym, w jaki sposób i z jakim powodzeniem wprowadza się do obiegu klasyków modernizmu (Max Blecher) i postmodernizmu (Mircea Cărtărescu, Matei Vișniec), najważniejszą poetkę drugiej połowy XX wieku (Ana Blandiana), poczytnych eseistów (Lucian Boia), a także najciekawsze głosy współczesnej prozy i poezji. Czy obecność rumuńskich tytułów na festiwalach i targach książki wpływa na ich obecność w przestrzeni publicznej? Wreszcie, co oferuje literatura rumuńska jako przygoda tłumaczeniowa? Spotkanie poprowadzi Jakub Kornhauser, poeta, eseista, tłumacz i literaturoznawca (UJ).
Spotkanie będzie transmitowane na żywo i tłumaczone na Polski Język Migowy Tłumaczą Agata Mazieńczuk i Anna Morawska.
30 maja 2026 (sobota), godz. 17.00-18.30
- wstęp wolny
- dziedziniec Muzeum Pana Tadeusza
- gość: Gabriel Borowski
- prowadzenie: Łukasz Kraj
Języki portugalskie i przekład transatlantycki – spotkanie z Gabrielem Borowskim
Czy istnieje jeden język portugalski, a może jest tych języków kilka, rozsianych po kilku kontynentach? Ile osobnych Brazylii zawiera w sobie Brazylia i jak tłumaczyć każdą z nich? Jaka jest powinność tłumacza wobec kultur słabo znanych w Polsce, a także tych o kolonialnej przeszłości? Wreszcie – jak tłumaczy się tłumaczy, takich jak Haroldo de Campos, i czy doświadczenie przekładu ustnego pomaga w przekładaniu literatury? Na te oraz inne pytania odpowie Gabriel Borowski, autor polskich przekładów m.in. powieści Clarice Lispector oraz wierszy Fernanda Pessoi, badacz literatury brazylijskiej i przekładu, tłumacz konsekutywny i symultaniczny, którego Łukasz Kraj zapyta także o początki kariery, plany na przyszłość oraz o to, co najmocniej rezonuje pomiędzy polskim a brazylijskim polem literackim. Porozmawiamy również o wpływie nagród i nominacji na codzienną pracę tłumaczy.
Spotkanie będzie transmitowane na żywo i tłumaczone na Polski Język Migowy. Tłumaczą Anna Morawska i Elżbieta Resler.
20 czerwca 2026 (sobota),
godz. 17.00-18.30
- wstęp wolny
- dziedziniec Muzeum Pana Tadeusza
- gościni: Katarzyna Okrasko
- prowadzenie: Monika Skowron
Tułaczka z tłumaczką: hiszpańska wędrówka – spotkanie z Katarzyną Okrasko
Podczas czerwcowego spotkania wyruszymy w hiszpańskojęzyczną podróż po Półwyspie Iberyjskim oraz Ameryce Środkowej i Południowej, z mapą w kieszeni i książką w plecaku. Naszą przewodniczką będzie Katarzyna Okrasko, uznana tłumaczka przeszło pięćdziesięciu przekładów z języka Don Kiszota. Zapraszamy do świata Carlosa Ruiza Zafóna, Roberta Bolaño, Juana Gabriela Vásqueza, Enrique-Vila Matasa, Mariany Enríquez, Dalhii de la Cerda, Cristiny Morales, Martina Caparrósa czy Arturo Péreza-Reverte. Czy Katarzyna Okrasko miała inne wyjście i mogła nie zostać tłumaczką? Jaką drogę musiała pokonać, by przekładać język hiszpańskojęzycznych mistrzyń i mistrzów? Jakie ma metody, by „zrobić sobie miejsce” w branży? Czy tłumaczenie gigantów onieśmiela, czy dodaje pewności siebie? Czy przekładanie literatury wyłącznie wzbogaca, czy też trzeba oddać mu kawałek siebie i zaprzedać duszę diabłu? Czy tłumaczenie to żmudne rzemieślnictwo, czy płomienna pasja? Donkiszoteria, a może intratne zajęcie i autostrada do sukcesu? Wszystko ma swoją cenę, a jaką cenę płaci się za miłość do tłumaczenia literatury? Na te i inne pytania poszukamy odpowiedzi już 20 czerwca. Rozmowę poprowadzi Monika Skowron.
Spotkanie będzie transmitowane na żywo i tłumaczone na Polski Język Migowy Tłumaczą Anna Morawska i Elżbieta Resler.
19 września 2026 (sobota),
godz. 17.00-18.30
- wstęp wolny
- dziedziniec Muzeum Pana Tadeusza
- gość: Daniel Warmuz
- prowadzenie: Karolina Wilamowska
Prasówka hungarystyczna – spotkanie z Danielem Warmuzem
W ramach prasówki hungarystycznej zastanowimy się nad tym, jaki to był rok dla węgierskiej literatury i jak wpłynęła na nią Nagroda Nobla dla László Krasznahorkaiego. Porozmawiamy o sytuacji tłumaczy z „małych języków”, na czym polega ich rola i czy mają trudniej niż ich koledzy od języków światowych. Wreszcie przyjrzymy się z bliska działalności przekładowej i popularyzatorskiej naszego gościa, Daniela Warmuza, tłumacza węgierskiej prozy, poezji i dramatu, autora takich przekładów jak „Incognito” Tibora Noé Kiss, „Szatański pomiot” Zoltána Mihálya Nagya, „Przyszłość miodu” Jánosa Téreyego czy „Zimne krematorium” Józsefa Debreczeniego. Poprosimy, żeby zdradził, co, jak i dlaczego tłumaczy, jakie są jego ulubione gatunki literackie, czego unika jak ognia, i komu poleciłby swoje najnowsze przekłady. Rozmowę poprowadzi Karolina Wilamowska, tłumaczka i redaktorka.
Spotkanie będzie transmitowane na żywo i tłumaczone na Polski Język Migowy Tłumaczą Anna Morawska i Elżbieta Resler.
3 października 2026 (sobota), godz. 12.00-17.00
- warsztaty z języka niemieckiego (obowiązują zapisy),
- prowadzenie: Małgorzata Słabicka-Turpeinen
Brulion translatorski – warsztaty przekładowe dla początkujących tłumaczy literatury niemieckojęzycznej
Zapraszamy do udziału w warsztatach translatorskich z języka niemieckiego w ramach cyklu „Tłumacz w muzeum: laury i ordery”, prowadzonych przez Małgorzatę Słabicką-Turpeinen.
Zajęcia przeznaczone są dla osób mających już pierwsze doświadczenia tłumaczeniowe i/lub publikacje (prosimy o ich opisanie w formularzu). Decyduje kolejność zgłoszeń. Konieczna znajomość języka na poziomie co najmniej średniozaawansowanym.
Nie zwracamy kosztów przejazdu, jednak dojeżdżającym gwarantujemy nocleg w wybranym terminie (z 2 na 3 października lub z 3 na 4 października). W ramach warsztatów zapewniamy lunch i napoje.
10 października 2026 (sobota), godz. 17.00-18.30
- wstęp wolny
- dziedziniec Muzeum Pana Tadeusza
- gość: Filip Łobodziński
- prowadzenie: Katarzyna Byłów
Przekład na styku modalności – spotkanie z Filipem Łobodzińskim
Czy dobry przekład wymaga wspólnoty doświadczenia? Czy oprócz doskonałej znajomości języka oryginału i kontekstu tłumaczowi niezbędne są także inne doświadczenia – dziennikarskie, muzyczne, sceniczne? Jak tłumaczy się beletrystykę wyrosłą na gruncie zaangażowanej publicystyki? Czego trzeba, aby dobrze przetłumaczyć prozę i poezję znanego barda? Co trzeba umieć dostrzec w biografii słynnego instrumentalisty i legendy jazzu? Jakiej wrażliwości i jakich umiejętności wymaga przekład tekstów piosenek, które na stałe wpisały się w kanon europejskiej i światowej kultury? O przekładowej pracy na styku artystycznych modalności opowie Filip Łobodziński, zdobywca wielu laurów za przekłady dzieł pisarza i dziennikarza Arturo Péreza-Revertego, w tym nagrody Instytutu Cervantesa w Warszawie za najlepszy przekład 2004 roku za cykl Przygody kapitana oraz Nagrody „Literatury na Świecie” za przekład W cieniu orła, tłumacz literackiej twórczości Boba Dylana, w tym nominowanego do Nagrody Literackiej Gdynia 2019 tomu Tarantula, autor przekładu autobiografii Milesa Davisa, tłumacz piosenek kultowego, brytyjskiego cyklu Latający Cyrk Monty Pythona. Spotkanie poprowadzi Katarzyna Byłów, tłumaczka literatury, członkini Stowarzyszenia Tłumaczy Literatury.
Terminy kolejnych spotkań cyklu:
8.11.2026
- otwarty warsztat niezwykłych języków: afrikaans (prowadzi Jerzy Koch), albański (prowadzi Rosela Ciko), koreański (prowadzi Justyna Najbar-Miller)
14.11.2026
- rozmowa z członkami kapituł nagród translatorskich: Wojciechem Charchalisem, Julią Różewicz i Anną Wasilewską
- prowadzenie: Dobromiła Jankowska
Zobacz również
Cykl organizowany we współpracy ze Stowarzyszeniem Tłumaczy Literatury.
Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.
